banner

अन्य

राष्टपति देखि बलत्कृत सम्म महिलाः सम्पादकिय

khadak bishwakarma

1 147 total views, 1 1 views today

काठ्माडौ-अन्तराष्ट्रिय नारी दिवस मनाउने निर्णय गर्दै अधिकारिक रुपमा घोषणा गरे पश्चात बिश्वब्यापी रुपमा आठ मार्चलाइ नारि दिवशको रुपमा मनाउदै आइएको छ । नारी दिवस कुनै खुशियालिको उत्सव नभएर सदियौं देखि जाति बर्ग, सामाजको,धर्म तथा संस्कार, नारिमाथि हुदै आइरहेको बिभिन्न खालको अन्याय, अत्याचार, शोषण, दमन,हिंसा जस्ता लैगिक बिभेद र अमानवीय व्यवहारहरु बिरुद्धको आवाजहो ।


महिला सशक्तिकरणको अभियानलाई बिश्वब्यापी रुपमा बुलन्ध पार्दै, महान संकल्प र अठोटको साथजारि राखिने यात्रा हो ।

नतिजा स्वरूप लैगिक, सामाजिक,शैक्षिक, राजनीतिक, सांस्कृतिक,आर्थिक जस्ता बिबिध क्षेत्रहरुमा भएको शोषण,दमन र विभेदमा विश्वब्यापीरुपमा उल्लेखनीय परिवर्तन आइरहेको देख्न सकिन्छ ।

नेपालको सन्दर्भमा समयको परिबर्तनशिलता र नेपाली जनताको माग सँगै देश संघ, प्रदेश र स्थानीय हुदै तिन तहमा विभाजन भएको छ नेपालको संबिधान दक्षिण एसियाकै उत्कृष्ट महिला मैत्री मानिन्छ जसले मौलिक हकको धारा ३८ मा महिलाको हक सुनिश्चित गरेको छ भने कानूनले नै महिलालाई ३३५ आरक्षणको व्यवस्था गरको छ ।


संघीय समाबेशी लोकत्रान्त्रिक व्यबस्थाको क्रममा विभिन्न बर्ग, क्षेत्र र समुदायका जनताले आ आफ्नो हक अधिकार सु निश्चित गर्नको लागि हरेक तह र तप्कावाट भरपुर कोशिस गरिरहेको बर्तमान परिपेक्षमा नारीलाई राज्यले पुरुषहरु सरह समान हक अधिकार सुनिश्चित गर्नु पर्ने टडकारो आवश्यकता हो ।

बिबेकशील र जागरुक नारीहरुको दरिलो पाइलाको झड्काले राज्यलाइ लैंगिक समानता र महिलाहरुको हक अधिकारको बिषयमा प्रत्येक क्षण झस्काई रहेको छ ।

संघर्ष र प्राप्ति

महिलाहरुले आजसम्मका दिनमा आइपुग्नका लागि विभिन्न काल खण्डमा विभिन्न संगर्ष गर्दै आएका छन्, जस्तै भोटिंग अधिकार, आमाबाट नागरिकताको ब्यबस्ता, समान ज्याला र रोजगारीको ब्यबस्था, राजनीतिकरुपमा सक्रिय रुपमा सहभागी हुनका अलग ब्यबस्ता आदि आदि ।

यधपी अझसम्म पनि अधिकार सम्पन्न हुन् सकेका छैनन । महिलाहरुसंग प्राकृतिकरुपमा पुरुषको भन्दा बढी जिम्मेवारी रहेको छ जस्तै बच्चा जन्माउने, हुर्काउने आदिजस्ता समयमा पुरुषहरु शैक्षिक र राजनीतिकरुपमा अघि बढ्न सक्छन । यसलाई सन्तुलन कायम गर्ने माध्यमको अभाबमा महिलालाई सधै पछी पारिएको छ ।

यति मात्र होइन तथ्यांकमा उल्लेख भए अनुसार आजसम्म संसारमा यस्तो मुलुक छैन जहाँ महिलासंग विभेदित कानुन नहोस ।

तात्पर्य के हो भने आजसम्म विस्वका हरेक मुलुकहरुले महिलालाई कानुनीरुपमा अन्याय गर्दै आएका छन् ।

संसारमै महिला माथिको विभेद कायमै रहेको छ यधपी नेपाल लगायत अन्य अविकसित मुलुकहरुमा यसको प्रभाब बढी देखिन्छ भने बिकसित मुलुकहरुमा यसको प्रभाब तुलनात्मक रुपमा कम पाइन्छ ।


जस्तै अझै सम्म कतिपय मुलुकमा महिलालाई स्वतन्त्र रुपमा हिड्दुल गर्ने तथा भोट दिने अधिकार छैन । उदाहरणको रुपमा साउदी अरेबियालाइ लिन सकिन्छ । यहाँ महिललाई गाडी हाक्न समेत मनाही छ भने हरेक क्रियाकलापमा पुरुसबिना महिलाले कुनै निर्णय गर्न पाउदिनन ।

त्यसैगरी १०१ औ अन्तरास्ट्रिय नारीदिवस मनाइ रहदा मरोक्कोका महिलाहरुले जबर्जस्ति यौन दुर्ब्यबहार गर्ने व्यक्तिसंग बिबाह गर्नुपर्ने बाध्यताले आत्मा हत्या गरेकी १६ बर्सिय अमिन अल्फीको न्यायको लागि प्रदर्सन गरिरहेका थिए ।

उनि अबैधानिक रुपमा यौन शोषणमा परेकी थिइन भने उनलाई उनका परिवार र समाजले जबर्जस्ति उनैपीडकसंग बिबाह गरिदिएका थिए ।

उनका पतिबाट भएको कुटपिट र यातनालाई खेप्न नसकेर बिस सेवन गरेकी थिइन् भने उनलाई उनका पतिले कपालमा तानेर सोहि समयमा बाहिर निकालेका थिए । यसरि एक किसोरिको जधन्यरुपमाहत्या भयो ।

हेर्दा यस्तै कहाली लाग्ने यातनाबाट आज बिस्व २१ औ शताप्दिमा फद्मो मारी रहदा महिल्हारुले अझ सम्म आआफ्नो मानब अधिकारको उपभोग गर्न पाएका छैनन यो कस्तो बिडम्बना रहो  ।

कानुनीरुपमा मोरोक्कोका महिलालाई बिबाह, सम्बन्ध बिच्छेद आदिजस्ता बिसयमा अधिकार सम्पन्न गर्नका लागि २००४ सालमै “फेमिली कोड २००४ ” को पास भएको छ यसरि कानुन एकातिर र ब्यबहार अर्कोतिर भएकोले महिलाहरु प्रताडित हुँदै आएका छन् ।


महीला राष्टपति

विश्व एतिहास र वर्तमानलाई मुल्यांकन गर्ने हो भने विश्वमा रहेका अधिकांश देशहरु पुरुषप्रधान छन् । यस्तोमा महिलाका लागि आरक्षणको व्यवस्था गरिएको भएता पनि पूर्णरुपमा पुरुषप्रधान देशहरुमा महिला सरकारको माथिल्लो तहसम्म पुगेको समाचार कमै सुन्न पाइन्छ ।

विश्व इतिहासमा सक्षम महिला नेतृको कुनै कमी नरहेता पनि त्यस देशको सामाजिक, सांस्कृतिक, आर्थिक, मनोवैज्ञानिक आदि कारणले गर्दा महिलाहरु नेतृत्व तहसम्म पुग्न नसकेको तितो यथार्थ हामीसामू छ ।

यसैबीचमा महिलाहरु पनि पुरुष समान छन् र उनीहरुलाई पनि नेतृत्व गर्ने अवसर दिनुपर्छ भन्ने मानसिकता विस्तारै नेपालजस्ता विकासोन्मुख देशमा पछिल्लो समय पलाउँदै गएको पाइन छ ।

यसकै फलस्वरुप बुधबार नेकपा एमालेकी उपाध्यक्ष बिद्यादेवी भण्डारी नेपालको इतिहासमा पहिलो महिला राष्ट्रपति बन्न सफल भइन् । नेपालका लागि कुनै पनि महिला नेतृ यति ठूलो पदमा पुगेको यो पहिलोपटक हो । तर, विश्व इतिहासलाई हेर्ने हो भने बिभिन्न देशमा हालसम्म ३६ जना महिलाहरु राष्ट्रपति बनिसकेका छन् ।

यतिमात्र होइन हाल पनि नेपाल बाहेक २२ मुलुकमा महिलाले नै प्रमुख भूमिका निभाइरहेका छन् । विश्वमा राष्ट्रपतिको पदमा पुगेका २६ जना मध्ये २३ जना निर्वाचित र ८ जना मनोनित भएका छन् ।

महिला राष्ट्रपतिको इतिहासमा केही देशमा ५ पटक उत्तराधिकारीको रुपमा तत्कालीन राष्ट्रपतिका श्रीमती र छोरीहरु राष्ट्रपति बनेका छन्।

यसरी इतिहासलाई केलाउने हो भने विश्वमा पहिलोपटक महिला राष्ट्रपति बनाउने देश अर्जेन्टिना हो । आफ्ना पति राष्ट्रपति जुवान पेरानको कार्यकाल अवधिमा नै निधन भएपछि उनकी पत्नी आइसावेल पेरोनले सन् १९७४ को जुलाइ देखि १९७६ को मार्चसम्म राष्ट्रपतिको पदमा बसेकी थिइन् । उनी विश्वको पहिलो महिला राष्ट्रपति भएता पनि निर्वाचित भने थिइनन् ।


harikrishna gajurel

 

विश्वको पहिलो निर्वाचित महिला राष्ट्रपति भने आइसल्याण्डकी भिग्दिश फिनबोगस्टिरले भएकी थिइन् । उनी सन् १८९० देखि १९९६ सम्म आइसल्याण्डको राष्ट्रपति बनेकी थिइन् । विश्व इतिहासमा हालसम्म सबैभन्दा धेरै पटक महिला राष्ट्रपति भएको देश स्वीटजरल्याण्ड हो ।

जनुवरी १, १९९९ मा रुथ ड्रेइफस् त्यहाँको पहिलो महिला राष्ट्रपति बनेकी थिइन् । त्यसपछि, सन् २००७, २०१०, २०११ र २०१२ मा पनि महिला राष्ट्रपतिहरुले १–१ वर्षे कार्यकाल पूरा गरेका छन् ।

मनोनित राष्ट्रपति बनाउने प्रचलन अनुसार त्यहाँ कार्यभार सम्हाल्ने क्रममा सन् २०१५ को जनवरीमा छैटौं राष्ट्रपति बनेकी सिमोनेट्टा सोमारुगाले हाल पनि आफ्नो जिम्मेवारी समहालि रहेकी छिन् ।

बलात्कारका सिकार 

नेपालमा राज्यका संरचनाहरूमा महिलाहरूको प्रतिनिधित्व सुदृढ बन्दै गएको भए पनि महिलाविरुद्धका हिंसामा कमी नआएको र विभेदका घटना निरन्तर देखा परिरहेको भन्दै महिला अधिकारवादीहरूले चिन्ता व्यक्त गरेका छन्।
प्रहरीको तथ्याङ्कले विगत पाँचवटा आर्थिक वर्षमा नेपालमा ८,००० भन्दा बढी बलात्कार र ३,१०० भन्दा बढी बलात्कारको प्रयासका घटना भएको देखाउँछ।

                                                       ⇓ सेयर गर्नूहोस ⇓

  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  

Call Now Buttonकुनै घट्ना भय कल गर्नुहोस्

हाम्रो बारेमा

यन यश मिडिया नेपाल डट कम तथ्यको आधारमा सत्य स्थापित गर्ने मुल लक्ष्यका साथ नेपाली भाषामा सञ्चालित नेपालको डिजिटल सन्चार माध्याम हो । जनताको आवाजलाई जस्ताको तस्तै सरकार र सम्बन्धित निकायसमक्ष पुर्याउँदै सामाजिक न्याय को पक्षमा दृढताका साथ आवाज बुलन्द गर्दै समृद्ध नेपाल सु:खी नेपालीको परिकल्पनालाई साकार पार्ने अभियान यस अनलाइन पोर्टलको रहेको छ ।  तपाईको सूचना र समाचार को तिर्खा मेट्न यन यस मिडिया अहोरात्र याहा को साथ मा छ , यन यस मिडिया ले ताजा र खोजमूलक न्याय हित का समाचार, विचार, ब्लग,विश्लेषण र अन्तर्वार्ता निरन्तर सम्प्रेषण गर्दै जानेछ । राष्ट्रियता, लोकतन्त्र, नागरिक अधिकार, सुशासन र प्रेस स्वतन्त्रता का सवालमा यन यस मिडिया ले कहिल्यै कसैसँग सम्झौता गर्ने छैन । पत्रकारिता का स्थापित मूल्य मान्यता, पत्रकारिता को नैतिक बन्धन, देशको प्रचलित संविधान, ऐन, कानूनलाई आत्मसात गर्दै सामाजिक उत्तर दायित्व सहित समाजमा हरेक ब्यक्तिलाइ सुसुचित गराउने प्रयास गर्दै अघि बढ्ने कठित प्रण गर्छौं ।

सम्पर्क

DNS Media PVT. LTD. 

Basundhara, Kathmandu, Nepal

nsinfo505@gmail.com

+977-9862450505

+977-9840294508

विज्ञापनका लागि

+977-9848358806

फेसबुक

CopyRight @ 2021 NS Media. All Right Reserved.

Call Now Buttonकुनै घट्ना भय कल गर्नुहोस्